Airco reinigen: wat je zelf doet en wat de monteur doet
Je airco reinigen of schoonmaken doe je voor het grootste deel zelf. De filters uitspoelen, de behuizing afnemen en de buitenunit vrijhouden kost je een paar minuten per keer en houdt je airco zuinig en geurvrij. Voor het diepere werk heb je een monteur nodig: de warmtewisselaar, het koudemiddel en de elektra.
Vuile filters zijn de nummer één oorzaak van een airco die slecht koelt en te veel stroom verbruikt. Een schone airco verbruikt 5 tot 15% minder stroom dan een verwaarloosde (bron: U.S. Department of Energy). Het loont dus, en het kost je niks.
| Taak | Wie doet het? |
|---|---|
| Filters reinigen (elke 2-4 weken) | Zelf |
| Behuizing binnenunit afnemen | Zelf |
| Buitenunit vrijhouden van blad en vuil | Zelf |
| Warmtewisselaar (verdamper) diepreinigen | Monteur |
| Koudemiddel en druk controleren | Monteur (F-gassen) |
| Elektrische aansluitingen nakijken | Monteur |
Hoe vaak moet je een airco schoonmaken?
De filters reinig je elke 2 tot 4 weken zolang de airco dagelijks draait. Heb je huisdieren? Dan wekelijks, want dierenharen verstoppen filters snel. Buiten het seizoen, als de airco stilstaat, hoeft het niet.
De buitenunit controleer je een paar keer per jaar op bladeren en vuil, en grondig in het vroege voorjaar voordat het koelseizoen begint.
Het professionele onderhoud laat je één keer per jaar doen: de diepreiniging van de verdamper en de technische controles. Bij Daikin en Mitsubishi Heavy Industries is dat een garantievoorwaarde. Zij eisen jaarlijks onderhoud door een gecertificeerde installateur, en sla je dat over, dan kan de fabrikant een garantieclaim afwijzen, ook binnen de garantieperiode. Gebruik je de airco het hele jaar door, ook om te verwarmen, dan adviseren we twee keer per jaar.
Airco filter schoonmaken in 5 stappen
Dit is het belangrijkste onderhoud dat je zelf doet. Bij vrijwel alle wandmodellen, ook van Daikin en Mitsubishi Heavy Industries, gaat het zo:
Zet de airco uit
Schakel de unit volledig uit voordat je het frontpaneel opent. Dat is veilig en het houdt stof uit de luchtstroom.
Klap het frontpaneel open
Het paneel aan de voorkant van de binnenunit klapt omhoog. Daaronder zitten de filters, meestal twee, die je er zo uit schuift.
Spoel de filters af met lauw water
Houd de filters onder de kraan met lauw water. Zit er veel stof op? Gebruik een zachte borstel of een mild sopje. Geen heet water en geen agressieve schoonmaakmiddelen, want die vervormen het filtermateriaal.
Laat ze volledig drogen
Schud het water eruit en laat de filters aan de lucht drogen. Plaats nooit een nat filter terug: vocht in de binnenunit is precies waar schimmel op groeit.
Schuif ze terug en sluit het paneel
Plaats de droge filters terug en klap het paneel dicht. Klaar in vijf minuten.
Bijzondere filters? Even checken
De Diamond-serie van Mitsubishi Heavy Industries heeft naast het standaardfilter een Allergen Clear-filter en een Sun deodorizing-filter, en veel Daikin-modellen hebben een Flash Streamer tegen bacteriën en geurtjes. Die functies vervangen het filter schoonmaken niet, ze vullen het aan. Raadpleeg je handleiding voor merkspecifieke filters.
Binnenunit reinigen: hier gaat het vaak mis
De behuizing van de binnenunit neem je af met een vochtige doek. Geen hogedrukspuit, geen schuurmiddel.
Wat je niet zelf moet doen, is de warmtewisselaar (de verdamper) achter de filters diepreinigen. Die bestaat uit dunne metalen lamellen die makkelijk ombuigen. Buig je ze met de verkeerde druk of het verkeerde middel om, dan blokkeer je permanent de luchtdoorstroming en koelt je airco voorgoed slechter. Dat is werk voor een monteur met de juiste lagedrukapparatuur.
Ruik je een muffe, zure lucht als de airco aanslaat? Dat is schimmel op de verdamper. Filters schoonmaken helpt het voorkomen, maar bestaande schimmel krijg je er alleen professioneel af.
Kijk ook eens met een zaklamp in het uitblaasrooster. Zie je zwarte puntjes op de lamellen of op de ronde ventilatorrol daarachter, dan zit het vuil dieper dan je filter. Probeer dat niet met een borstel of wattenstaafje weg te krijgen: je duwt het alleen verder naar binnen. Dit hoort bij de jaarlijkse beurt.
Airco reinigingsspray: wel of niet gebruiken?
In de bouwmarkt en online vind je sprays en schuimen voor de verdamper. Ze zijn goedkoop en klinken als de oplossing voor een muffe airco. Ons advies: niet als vervanging van het echte werk.
- Wat een spray doet: het losweken van stof aan de voorkant van de lamellen, het deel dat je ziet als de filters eruit zijn.
- Wat een spray niet doet: schimmel diep in de verdamper en op de ventilatorrol weghalen. Daar komt de spray niet bij, en juist daar zit de geur.
- Waar het mis kan gaan: te veel middel, of spuiten in de buurt van de printplaat en de ventilatormotor. Die zitten in dezelfde behuizing.
Wil je het toch proberen? Zet de airco uit, gebruik alleen een middel dat bedoeld is voor airco-verdampers, spuit niet in de elektronica en kijk eerst in de handleiding van je merk wat de fabrikant toestaat. Blijft de geur hangen, dan is een professionele diepreiniging de enige echte oplossing.
Buitenunit reinigen
De buitenunit heeft het minste aandacht nodig, maar een vervuilde buitenunit laat het rendement met 10 tot 15% dalen. Wat je veilig zelf doet:
Wat je niet doet: de buitenunit openmaken of met een hogedrukspuit te lijf gaan. De ventilator en compressor staan onder spanning, en hogedruk buigt de lamellen van de condensor om. De binnenkant van de buitenunit is monteurswerk.
Daikin of Mitsubishi airco onderhoud: waar let je op?
Het filter schoonmaken gaat bij Daikin en Mitsubishi Heavy Industries op dezelfde manier: frontpaneel open, filters eruit, uitspoelen, droog terugplaatsen. De verschillen zitten in de extra's.
- Daikin Perfera, Stylish en Emura hebben een Flash Streamer die allergenen en schimmels in de binnenunit afbreekt. De Perfera en Emura hebben daarnaast een zilverfilter. Handig voor de luchtkwaliteit, maar het stoffilter moet er nog steeds elke paar weken uit.
- Mitsubishi Heavy Industries Premium en Diamond hebben een Self-clean-functie voor de binnenunit, plus een Allergen Clear-filter en een Sun deodorizing-filter. Ook hier geldt: het standaardfilter maak je zelf schoon.
Voor beide merken is jaarlijks onderhoud door een gecertificeerde installateur de voorwaarde voor je garantie. Bij ons krijg je 1 jaar garantie op de installatie en 2 jaar fabrieksgarantie, en met jaarlijks onderhoud loopt dat op tot 5 jaar.
Wat je beter aan de monteur overlaat
Drie dingen blijven van de monteur, niet uit voorzichtigheid maar omdat het wettelijk of technisch moet:
- Het koudemiddelcircuit openen of bijvullen is verboden zonder F-gassen-certificering. R32, het koudemiddel in vrijwel alle moderne airco's, is licht ontvlambaar. Een airco die goed koelt hoeft trouwens nooit bijgevuld te worden, want koudemiddel zit in een gesloten circuit en raakt niet op.
- De verdamper diepreinigen vraagt om de juiste lagedrukapparatuur en reinigingsmiddelen.
- De elektrische aansluitingen controleren laat je over aan een vakman. Spanning meten zonder kennis is levensgevaarlijk.
Onze monteurs zijn F-gassen en BRL 100 gecertificeerd, dus de jaarlijkse beurt houdt meteen je fabrieksgarantie geldig. Een complete onderhoudsbeurt kost bij ons €150 voor een single-split. Wat er precies bij zit en wat onderhoud kost per type systeem, lees je in airco onderhoud kosten.
Liever een complete beurt zonder gedoe?
Bekijk airco onderhoudVeelgestelde vragen
Hoe vaak moet ik mijn airco schoonmaken?
De filters elke 2 tot 4 weken zolang de airco dagelijks draait, wekelijks bij huisdieren. De buitenunit een paar keer per jaar controleren op blad en vuil. Het professionele onderhoud, inclusief diepreiniging van de verdamper, één keer per jaar, of twee keer als je de airco ook in de winter gebruikt.
Kan ik mijn aircofilters zelf schoonmaken?
Ja, en dat zou je ook moeten doen. Klap het frontpaneel van de binnenunit open, trek de filters eruit, spoel ze af met lauw water, laat ze volledig drogen en schuif ze terug. Het duurt vijf minuten en het is het belangrijkste onderhoud dat je zelf kunt doen.
Waarmee maak ik een airco schoon?
Voor de filters: lauw water, eventueel een zachte borstel of een mild sopje. Voor de behuizing: een vochtige doek. Gebruik geen heet water, geen agressieve schoonmaakmiddelen en nooit een hogedrukspuit. Die beschadigen het filtermateriaal en de kwetsbare lamellen.
Hoe reinig ik de binnenunit van mijn airco?
Zet de airco uit, haal de filters eruit en spoel ze af met lauw water. Neem de behuizing af met een vochtige doek. Laat de filters volledig drogen voor je ze terugplaatst. De verdamper en de ventilatorrol achter het rooster reinig je niet zelf: dat is werk voor de monteur bij de jaarlijkse beurt.
Is een airco reinigingsspray een goed idee?
Als vervanging van onderhoud niet. Een spray weekt stof los aan de voorkant van de lamellen, maar komt niet bij schimmel diep in de verdamper of op de ventilatorrol, en daar zit de muffe geur meestal. Gebruik je toch een spray, kies dan een middel voor airco-verdampers, spuit niet in de elektronica en check de handleiding van je merk.
Wat kost het om een airco te laten reinigen?
Een complete onderhoudsbeurt kost bij ons €150 voor een single-split en €190 voor een multi-split met twee binnenunits. Met een vooruitbetaald onderhoudscontract krijg je 10% korting, voor een single-split is dat €135 per jaar. Bekijk alle tarieven op de pagina airco onderhoud.
Mijn airco ruikt muf, wat nu?
Een muffe of zure geur bij het inschakelen is schimmel op de verdamper. Filters schoonmaken en de unit droog laten draaien helpt het voorkomen, maar bestaande schimmel zit op de warmtewisselaar en die krijg je er alleen met een professionele diepreiniging af.
Moet ik de buitenunit van mijn airco ook schoonmaken?
De buitenkant wel: houd hem vrij van bladeren, vuil en begroeiing, met minimaal 30 cm ruimte rondom. De binnenkant niet zelf, want de ventilator en compressor staan onder spanning en de condensorlamellen beschadigen makkelijk. Dat is werk voor de monteur.
Moet een airco worden bijgevuld bij het schoonmaken?
Nee. Koudemiddel zit in een gesloten circuit en raakt niet op. Koelt je airco minder goed, dan zijn vuile filters of een vervuilde verdamper veel vaker de oorzaak dan een tekort aan koudemiddel. Bijvullen is alleen nodig bij een lek, en dat is een reparatie, geen onderhoud.
Schoonmaken gedaan, en nu?
Filters schoon en de buitenunit vrij? Dan haal je het beste uit je airco. Voor de jaarlijkse diepreiniging en de technische controle vraag je een onderhoudsbeurt aan of bel 088-4479000.
Wil je weten hoe je airco onder de motorkap werkt? Lees hoe werkt een airco. Merk je dat je airco harder gaat brommen of minder goed koelt ondanks schone filters? Lees dan waar het geluid vandaan komt of laat een monteur ernaar kijken.
Bronnen
- U.S. Department of Energy: Energy Saver: Home Cooling (5-15% energiebesparing door onderhoud)
- EU F-gassenverordening 2024/573: certificeringseisen voor werk aan het koudemiddelcircuit
- Daikin en Mitsubishi Heavy Industries: onderhoudsrichtlijnen en garantievoorwaarden
Gratis woningcheck
Past een airco of warmtepomp bij jouw woning? Beantwoord een paar vragen en zie het direct, inclusief prijsindicatie.
Doe de woningcheckBereikbaar
Ma – Vr: 09:00 – 17:00
