Mag je een airco zelf installeren?
Een mobiele airco zet je gewoon zelf neer. Een split airco zelf installeren mag niet, ook niet als hij "voorgevuld" of "plug and play" wordt verkocht. Het aansluiten en in bedrijf stellen van het koudemiddelcircuit is werk voor een gecertificeerd bedrijf. De Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) zegt het op haar pagina voor consumenten letterlijk: een airco of warmtepomp installeren of onderhouden "mag u niet zelf doen".
Het verschil zit in het koudemiddel. Een mobiele airco is een afgesloten apparaat dat je alleen hoeft in te pluggen. Een split airco werkt met een koudemiddelcircuit tussen de binnen- en buitenunit, en dat circuit aansluiten, vacumeren en in bedrijf stellen is wettelijk voorbehouden aan een gecertificeerde monteur. Hieronder lees je precies wat wel en niet mag, wat het risico is en wat je zelf wél kunt doen.
In één oogopslag: welke airco mag je zelf plaatsen?
| Type airco | Zelf plaatsen? | Waarom |
|---|---|---|
| Mobiele airco (monoblock met slang) | Ja | Gesloten apparaat, stekker erin en klaar |
| Airco zonder buitenunit (door de muur) | Ja, als er niet aan het koudemiddel wordt gewerkt | Het koudemiddel zit in één gesloten apparaat, je boort wel twee gaten door de gevel |
| Split airco | Nee | Koudemiddelleidingen aansluiten = koeltechnisch werk |
| "Voorgevulde" split met snelkoppelingen | Nee | Bij het koppelen wordt het koudemiddelcircuit geopend en afgewerkt |
| Bestaande split verplaatsen of bijvullen | Nee | Koudemiddel terugwinnen en bijvullen mag alleen een gecertificeerd bedrijf |
Mobiele airco: die mag je zelf neerzetten
Een mobiele airco (monoblock) is volledig afgesloten en voorgevuld. Je zet hem neer, hangt de afvoerslang uit het raam en steekt de stekker erin. Geen koudemiddelwerk, dus geen certificaat nodig.
Houd er wel rekening mee dat een mobiele airco minder effectief koelt en meer geluid maakt in de kamer. Wil je weten waarom? Lees airco zonder buitenunit en monoblock vs. split airco.
Split airco zelf installeren mag niet
Een split airco aansluiten valt onder koeltechnisch werk. Voor het installeren, onderhouden, repareren en lekcontroles van apparatuur met F-gassen heeft het bedrijf een BRL 100-certificaat nodig en elke monteur een BRL 200-certificaat. Dat staat op de overheidspagina voor ondernemers en geldt ook voor zzp'ers. De basis is de Europese F-gassenverordening.
De reden is niet alleen administratief. Koudemiddel (in moderne airco's R32) is een broeikasgas en bovendien licht ontvlambaar. Een verkeerd aangesloten of niet goed gevacumeerd systeem lekt, koelt slecht en kan gevaarlijk zijn. Daarom mag alleen een gecertificeerde monteur dit doen.
En een "voorgevulde" of plug-and-play split?
Online vind je split airco's die als "voorgevuld" of "plug-and-play" worden verkocht, vaak met snelkoppelingen op de leidingen. De belofte: zelf ophangen, leidingen vastdraaien, klaar. Juridisch klopt dat niet. Ook bij een voorgevuld toestel wordt het koudemiddelcircuit bij het koppelen geopend en moet het correct worden afgewerkt. Dat is koeltechnisch werk, en daarvoor heb je nog steeds een F-gassen-monteur nodig.
"Voorgevuld" zegt eigenlijk weinig. Elke split airco komt voorgevuld uit de fabriek. Een Mitsubishi Heavy Premium heeft bijvoorbeeld genoeg koudemiddel voor 15 meter leiding. Het verschil met een gewone split zit alleen in de koppeling, niet in de regels.
Daar komt bij: zo'n systeem zelf aansluiten kost je je fabrieksgarantie, en een kleine fout (lucht of vocht in het circuit, een lekkende koppeling) verpest het rendement of de levensduur. De "besparing" verdampt zodra het misgaat.
Wat is de boete voor zelf een airco installeren?
Eerlijk antwoord: een vast boetebedrag voor een particulier die zelf een split aansluit, is niet gepubliceerd. De ILT richt haar handhaving vooral op bedrijven en zzp'ers die zonder certificaat met koudemiddel werken. Volgens STEK, de certificerende instelling, liggen die boetes tussen €1.500 en €3.000 per overtreding.
Dat betekent niet dat zelf installeren zonder risico is. Het is gewoon niet toegestaan, en het echte prijskaartje zit meestal ergens anders:
Waar het in de praktijk misgaat
Een lekkende koppeling of lucht in het circuit merk je vaak pas na een paar weken: de airco koelt steeds slechter. Een erkend bedrijf vult dan niet zomaar bij: eerst moet het lek gevonden en gerepareerd worden. Je betaalt dus alsnog een monteur, zonder garantie op het apparaat, en het ontsnapte koudemiddel is een broeikasgas.
Tel het op: het verlies van garantie, een lekkend systeem dat opnieuw moet en de gevaren van werken met een licht ontvlambaar koudemiddel. Zelf een split installeren is bijna altijd duurder dan het meteen goed laten doen.
Zelf installeren of laten doen: wat krijg je?
| Zelf een split aansluiten | Laten installeren door AircoProfs | |
|---|---|---|
| Toegestaan | Nee | Ja, BRL 100-gecertificeerd bedrijf |
| Vacumeren en afpersen | Niet mogelijk zonder vacuümpomp en manometerset | Standaard onderdeel van de inbedrijfstelling |
| Garantie | Risico dat de fabrieksgarantie vervalt | 1 jaar op de installatie, 2 jaar fabrieksgarantie, tot 5 jaar met jaarlijks onderhoud |
| Kosten | Apparaat plus gereedschap, en een monteur als het misgaat | Vanaf €1.974 inclusief installatie (Mitsubishi Heavy Premium 2,0 kW) |
Moet een airco jaarlijks op lekkage worden gecontroleerd?
Voor een gewone single-split thuis niet. Een periodieke lekcontrole is pas verplicht vanaf 5 ton CO2-equivalent koudemiddel. Een Mitsubishi Heavy Premium 2,0 kW bevat 0,62 kg R32, dat is ongeveer 0,4 ton CO2-equivalent. Zelfs de 5,0 kW (1,05 kg) blijft daar ruim onder. Onderhoud adviseren we wel, voor het rendement en voor de verlengde garantie. Een onderhoudsbeurt kost €150.
Wat je wél zelf mag doen
Niet alles hoeft door een monteur. Je mag het werk voorbereiden en het onderhoud zelf oppakken:
Wil je zelf voorbereiden en alleen laten aansluiten? Overleg dat vooraf met de installateur. Reken er niet op dat elk bedrijf een apparaat wil aansluiten dat het niet zelf heeft geleverd of opgehangen: dan kan het moeilijk instaan voor het geheel.
Het aansluiten van de leidingen, het vacumeren en de inbedrijfstelling laat je over aan een erkende airco installateur. Of een bedrijf gecertificeerd is, check je in het Centraal Register Techniek. Wat je zelf aan onderhoud kunt doen, lees je in airco schoonmaken.
Veelgestelde vragen
Mag je een split airco zelf installeren?
Nee. Het aansluiten, vacumeren en in bedrijf stellen van het koudemiddelcircuit is voorbehouden aan een gecertificeerd bedrijf (BRL 100) met gecertificeerde monteurs (BRL 200). De ILT zegt op haar consumentenpagina dat je een airco niet zelf mag installeren. Een mobiele airco mag je wel zelf neerzetten.
Wat is de boete voor zelf een airco installeren?
Voor particulieren is geen vast boetebedrag gepubliceerd. De ILT beboet vooral bedrijven en zzp'ers die zonder certificaat werken, volgens STEK met €1.500 tot €3.000 per overtreding. Het grotere risico voor jou: verlies van fabrieksgarantie en een lekkend, slecht koelend systeem.
Mag ik een voorgevulde of plug-and-play split airco zelf installeren?
Nee. Ook bij een voorgevuld toestel met snelkoppelingen wordt het koudemiddelcircuit bij het aansluiten geopend en moet het correct worden afgewerkt. Dat blijft koeltechnisch werk waarvoor een F-gassen-monteur nodig is, ondanks de marketing die anders suggereert.
Wat mag ik dan wel zelf doen?
Je mag de montage voorbereiden: beugels ophangen, gaten boren en de plek bepalen. Ook het onderhoud, zoals de filters schoonmaken en de buitenunit vrijhouden, doe je zelf. Alleen het aansluiten van de leidingen is voorbehouden aan een gecertificeerde monteur.
Verlies ik mijn garantie als ik zelf een airco installeer?
Dat risico is groot. Fabrikanten gaan uit van installatie door een erkend bedrijf, en een fout bij het aansluiten valt niet onder de garantie. Laat je het door ons doen, dan krijg je 1 jaar garantie op de installatie en 2 jaar fabrieksgarantie, uit te breiden tot 5 jaar met jaarlijks onderhoud.
Waarom is een F-gassen-certificaat verplicht?
Koudemiddel is een broeikasgas en R32 is licht ontvlambaar. Verkeerd werken met koudemiddel is schadelijk voor het milieu en gevaarlijk. Daarom mag alleen een gecertificeerde monteur het circuit aansluiten en in bedrijf stellen.
Laat het netjes en legaal doen
Een split airco laten plaatsen door een gecertificeerde monteur kost vanaf €1.974 inclusief installatie, en je houdt je garantie. Onze monteurs zijn F-gassen en BRL 100 gecertificeerd. Vraag een gratis adviesgesprek aan of bel 088-4479000.
Benieuwd naar de kosten? Lees wat een airco laten plaatsen kost of bekijk airconditioning laten installeren. Wil je de airco ook gebruiken om te verwarmen met airco? Dan telt een goede installatie dubbel, want hij draait dan het hele jaar.
Gratis woningcheck
Past een airco of warmtepomp bij jouw woning? Beantwoord een paar vragen en zie het direct, inclusief prijsindicatie.
Doe de woningcheckBereikbaar
Ma – Vr: 09:00 – 17:00
